Obowiązek alimentacyjny służy zabezpieczeniu potrzeb dziecka. Z tego powodu prawo przewiduje szczególne zasady dochodzenia takich należności przez komornika. Dłużnik musi się liczyć z tym, że jeśli tylko środki pojawią się na jego koncie, mogą zostać szybko zablokowane i przekazane na poczet długu. Czy to oznacza, że zostanie on bez środków do życia? Sprawdzamy, czy przy alimentach obowiązuje kwota wolna od zajęcia.
Dlaczego przy alimentach nie obowiązuje kwota wolna od zajęcia?
Prawo traktuje alimenty jako świadczenie o szczególnym znaczeniu społecznym. Chodzi o środki potrzebne do utrzymania dziecka albo innej osoby uprawnionej. Z tego powodu ustawodawca ograniczył ochronę dochodu dłużnika. W typowej egzekucji funkcjonuje kwota wolna od zajęcia, czyli część wynagrodzenia, której komornik nie może odebrać. Natomiast w sprawach dotyczących alimentów art. 87 Kodeksu pracy wprost wskazuje, że ograniczenia odnoszące się do minimalnego wynagrodzenia nie mają zastosowania. Dzięki temu egzekucja może przebiegać szybciej.
Ile komornik może potrącić z wynagrodzenia przy egzekucji alimentów?
W przypadku egzekucji alimentów nie obowiązuje kwota wolna od potrąceń, co nie oznacza, że komornik zabierze całą pensję. Limit zajęcia sięga 60% wynagrodzenia netto, o czym stanowią zarówno art. 87 § 3 Kodeksu pracy, jak i art. 1083 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Procedura wygląda dość prosto. Komornik prowadzący windykację długów wysyła zawiadomienie do zakładu pracy. Od tego momentu pracodawca ma obowiązek obliczyć kwotę należności z każdej wypłaty i przekazać ją na rachunek komornika od alimentów. Dłużnik otrzymuje już pomniejszone wynagrodzenie. Znaczenie ma również pierwszeństwo odliczeń. Świadczenia alimentacyjne mają priorytet nad innymi długami.
Co dzieje się z wynagrodzeniem po zajęciu rachunku przez komornika od alimentów?
Egzekucja alimentów obejmuje nie tylko pensję. Po otrzymaniu zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego od komornika bank blokuje środki znajdujące się na koncie. Przypominamy, że w przypadku standardowych długów działa kwota wolna od zajęcia, która odpowiada 75% minimalnego wynagrodzenia w skali miesiąca. Natomiast w sprawach alimentacyjnych bank ma prawo zająć pieniądze na koncie i przekazać je komornikowi w pełnej wysokości. Zajęcie rachunku może obejmować także inne przelewy, np. zwrot podatku, wynagrodzenie z umów cywilnoprawnych czy środki pochodzące z działalności gospodarczej. Dla banku nie ma znaczenia, z jakiego tytułu wpłynęły środki, dlatego zajęcie może objąć niemal cały stan konta, z wyjątkiem kwot wyłączonych spod egzekucji. Będą to np. 800 plus, zasiłki rodzinne, świadczenia z pomocy społecznej. Niestety czasami się zdarza, że blokada obejmuje także pieniądze, które trafiły na rachunek po wcześniejszym potrąceniu części pensji przez pracodawcę.
Co zrobić, gdy doszło do podwójnego zajęcia?
Gdy dojdzie do podwójnego potrącenia, należy skontaktować się z komornikiem prowadzącym sprawę oraz złożyć wniosek o ograniczenie zajęcia rachunku bankowego w zakresie wpływów z pensji. Do takiego pisma najczęściej załącza się zaświadczenie z działu kadr lub pasek wynagrodzenia. Organ może wyłączyć określone wpływy spod zajęcia konta albo skorygować sposób prowadzenia egzekucji. Jeżeli komornik nie reaguje na zgłoszenie, dłużnik może złożyć skargę na jego czynności do właściwego sądu rejonowego.
Przy alimentach nie funkcjonuje standardowa kwota wolna od zajęcia, ponieważ zaspokojenie potrzeb dziecka lub innej osoby uprawnionej ma pierwszeństwo. Komornik może więc sięgać po większą część wynagrodzenia, czyli do 60%, a także po środki znajdujące się na rachunku bankowym – nawet do pełnej wysokości.
